Zombi Yıldız; Patladı, Yılmadı, Bir Daha Patladı

Carnegie Mellon Üniversite’sinden Nick Konidaris ve Benjamin Shappee’nin de dahil olduğu uluslararası bir astronomi ekibi, 50 yıl içerisinde birden fazla patlama yaşanan bir yıldız keşfetti. Nature dergisinde yayımlanan bu keşif, yıldızların ölümü hakkındaki mevcut bilgilerimizle tamamen çelişmekte. Konidaris’in yaptığı cihaz da, bu olgunun incelenmesiyle ilgili tam burada hayati bir rol oynamıştır. 2014 Eylül’ünde Caltech ‘’Palomar […]

Günün Gökbilim Görüntüsü – 29.09.2017 – Bir Süpernova Kalıntısı Puppis A

Büyük bir yıldızın patlaması sonucunda ortaya çıkmış süpernova kalıntısı Puppis A, çevresindeki yıldızlar arası ortama doğru 7000 ışık yılı uzaklıkta patlıyor. Bu mesafede, geniş bantlı ve dar bantlı optik görüntü verilerine dayanan bu renkli teleskopik alan yaklaşık 60 ışık yılı genişliğindedir.  Süpernova kalıntısı (sağ üst) kıvrımlı, homojen olmayan çevresi içindeki, şoklu oksijen atom iplikleri yeşil-mavi renkte parlıyor. […]

Günün Gökbilim Görüntüsü – 06.06.2017 – Kayıp Yıldız Meselesi

Dev yıldız N6949-BH1’e neler oluyor? Daha bir kaç sene önce oradaydı, Hubble onu fotoğraflamıştı. Şimdi orada yalnızca sönük bir parlama var. Daha merak uyandırıcı olan şey ise, yıldızın parlaklığında birkaç ay boyunca önemli bir miktarda artış olmasına rağmen orada hiçbir parlak süpernovanın oluşmamış olması. Şu anda kabul gören teori Güneş’ten yaklaşık 25 kat ağır olan N6946-BH1‘in muazzam […]

Günün Gökbilim Görüntüsü – 01.05.2017 – Soğuyan Nötron Yıldızı

Merkezin yakınındaki parlaklığın kaynağı, oldukça yoğun ve içe doğru çökmüş yüksek kütleli bir yıldızın çekirdeğinden arta kalan nötron yıldızıdır. Kendi süpernova kalıntısını çevreleyen Cassiopeia A (Cas A), rahatça 11.000 ışık yılı uzaklıkta bulunmaktadır. Çok büyük bir yıldızın ölümü olan Cas A süpernovasının ışığı Dünya’ya ilk kez 350 yıl önce ulaştı. X-ray/optik karışımı bu görüntüde görmekte […]

Ali bin Rıdvan: İnsanlık Tarihinin En Parlak Süpernovasının Gözlemcisi

Ali bin Rıdvan 11. yüzyılda Mısır’da yaşamış olan, döneminin en ünlü astronomlarından biridir. Fizik, astronomi, astroloji ve tıp alanında çalışmış olan biliminsanı, SN 1006’ya dair tuttuğu kayıtlarla ünlüdür. 1006 yılında patladığında, Mısır ve Çin başta olmak üzere Dünya’nın bir çok bölgesinde kayıt edilmiş olan süpernova 7.200 ışık yılı uzaklıkta bulunmasına rağmen o kadar çok parlamıştır […]

Yıldızların Yaşamı – Doğmak, Büyümek ve Ölmek

Gökyüzüne baktığımız zaman birçok gökcismi görürüz. Bu gökcisimlerinden ilk akla gelen yıldızlardır. Yıldızlar, en temel tanımıyla kendi kütleçekim kuvvetleriyle bir arada duran parlak plazma küreleridir ve karbon, azot, oksijen gibi görece ağır elementlerin üretiminden ve dağıtımından sorumludurlar. Yıldızlar tarih boyunca uygarlıklar için önem taşımışlardır; uygarlıklar gerek dinlerinin bir parçası, gerek bilimsel nedenlerle, gerek yönlerini bulmak […]

Günün Gökbilim Görüntüsü – 08.11.2016 – Tarantula Bulutsusu’nun Kozmik Ağı

Samanyolu Gökadamızın yörüngesinde bulunan küçük bir uydu gökada olan Büyük Macellan Bulutu‘nda bulunan bu bulutsu, galaktik komşularımız arasındaki en büyük ve karmaşık yıldız oluşum bölgesidir. Tarantula Bulutsusu‘nun ismi, örümceğimsi görüntüsünden kaynaklanmaktadır fakat bu tarantula 1.000 ışık yılı uzunluğundadır. Eğer Tarantula Bulutsusu 1500 ışık yılı uzaklığıyla Dünyamıza en yakın yıldız oluşum bölgesi olan Avcı Bulutsusu ile aynı uzaklıkta olsaydı, […]

Olası Bir Yaşamı Sağlayabilecek Moleküller Bulundu

Herschel Uzay Gözlemevi, Samanyolu Gökadası’ndaki  Avcı Bulutsusu (Orion Nebula)’nda olası bir yaşamı sağlayabilecek molekülleri, kimyasal parmak izlerini gözler önüne serdi. Bu çalışmayı NASA’nın da katılımıyla Avrupa Uzay Ajansı (European Space Agency) yönetti. Tayf denilen veriler, Avcı Bulutsusu’ndaki su ve molekülleri gösteriyor. Bu veriler, Kızılötesi Ara Frekans Alıcısı (HIFI) ile alındı. Telif Hakkı : ESA / […]

Süpernova'dan Yayılan 'Fosil' Ateş Topları

Süpernova’dan Yayılan ‘Fosil’ Ateş Topları

Japonya ve Amerika’nın ortak kullandığı Suzaku Gözlemevi’nde yapılan iki süpernova kalıntısıyla ilgili çalışmalar, patlamaların hemen ardından ortaya çıkan yüksek sıcaklıktaki ateş toplarının daha önce hiç görülmemiş taraflarını gözler önüne serdi.  Patlamadan binlerce yıl sonra bile, bu yıldız enkazlarının içindeki gaz, Güneş yüzeyinden 10.000 kat daha sıcak kalacak. W49B süpernova kalıntısı içerisinde, Suzaku başka bir fosil […]